HIE^'N CHU*O*NG 2000

TOA`N VA(N

 

(dda~ tho^ng qua DDa.i Ho^.i The^’ Gio*'i Co^ng Bo^' Hie^'n Chu*o*ng 2000 nga`y 25-26 tha'ng 11 na(m 2000 ta.i Paris, Pha'p Quo^'c)

 

LO*`I MO*? DDA^`U   

        Cu.m tu*` "DDO^.C LA^.P - TU*. DO - HA.NH PHU'C" do ngu*o*`i la~nh dda.o DDa?ng Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam vay mu*o*.n, dda(.t du*o*'i te^n nu*o*'c Vie^.t Nam Da^n Chu? Co^.a.ng Ho`a tru*o*'c dda^y, va` Co^.ng Ho`a Xa~ Ho^.i Chu? Nghia~ Vie^.t Nam tu*` 1976, dda~ cha(?ng dda.t ddu*o*.c pha^`n na`o tie^u ddi'ch, nhu* ddu*o*.c pha^n ti'ch ro~ trong ba?n Tuye^n Ngo^n cu?a Hie^'n Chu*o*ng 2000, co^ng bo^' cu`ng lu'c vo*'i ba?n TOA`N VA(N na`y.

        Tru*o*'c ti`nh tra.ng dden to^'i cu?a dda^'t nu*o*'c, ba^'t ke^? su*. to^`n vong cu?a da^n to^.c, ta^y`p ddoa`n Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam va^~n ti`m mo.i ca'ch ba'm cha(.t chuye^n chi'nh dde^? tie^'p tu.c vo* ve't, thu to'm mo.i dda(.c quye^`n dda(.c lo*.i, kho^ng dde^'m xi?a dde^'n su*. tho^'ng kho^? cu?a nha^n da^n. DDo' la` mo^.t to^.i a'c - tie^'p no^'i muo^n va`n to^.i a'c man ro*. ma` DDa?ng Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam dda~ ga^y ra trong ho*n nu*?a the^' ky? qua. HIE^'N CHU*O*NG 2000 ra ddo*`i to^' ca'o tru*o*'c loa`i ngu*o*`i ca'c to^.i a'c cho^'ng nha^n loa.i va` su*. vi pha.m nha^n quye^`n tra^`m tro.ng cu?a che^' ddo^. Ha` No^.i, ddo^`ng tho*`i kho*?i ddo^.ng cuo^.c tranh dda^'u cho ca'c quye^`n Da^n Sinh, Da^n Chu? cu?a ngu*o*`i da^n Vie^.t trong nuo*'c. Cu`ng lu'c, Hie^'n Chu*o*ng co^' ga('a(`ng pha'c ho.a nhu*~ng nguye^n ta('c la`m ne^`n cho vie^.c xa^y du*.ng mo^.t nu*o*'c Vie^.t Nam mo*'i tu*. do, da^n chu? thu*.c su*.. Cao tra`o gia?i the^? Co^.ng Sa?n tu*` cuo^'i tha^.p nie^n 80 dde^'n nay tre^n kha('p the^' gio*'i cho tha^'y vie^.c de.p bo? chu? thuye^'t Ma'c o^' Le^ va` che^' ddo^. TOA`N TRI. la` dda'p u*'ng nguye^.n vo.ng ngu*o*`i da^n - nha^'t la` qua bie^'n co^' Nam Tu* dda^`u tha'ng 10 na(m 2000. Vie^.c de.p bo? chu? thuye^'t Ma'c - Le^, trong ddo' co' ly' thuye^'t dda^'u tranh giai ca^'p vo^ cu`ng tai ha.i, cu~ng la` tie^`n dde^` dde^? che^' ddo^. mo*'i huy ddo^.a.ng ddu*o*.c toa`n lu*.c Da^n To^.c cho xa^y du*.ng va` pha't trie^?n. Nha^n da^n Vie^.t Nam pha?i du*'t kho'at vo*'i che^' ddo^. Co^.ng Sa?n mo*'i co' trie^?n vo.ng dda.t ddu*o*.c DDO^.C LA^.P - TU*. DO - HA.NH-PHU'C thu*.c su*. va` mo*'i kie^'n ta.o ddu*o*.c mo^.t quo^'c gia HU`NG CU*O*`NG - TU*. QUYE^'T. Ve^` ma(.t ly' lua^.n, HIE^'N CHU*O*NG 2000 - tu*'c "HIE^'N CHU*O*NG NHA^N QUYE^`N - XA^Y DU*.NG DA^N CHU? VA` PHA'T TRIE^?N DDA^'T NU*O*'C" cu?a ngu*o*`i Vie^.t - la` TUYE^N NGO^N CA^.P NHA^.T NHA^'T MANG TI'NH THO*`I DDA.I CU?A NHU*~NG NGU*O*`I DA^N CHU? VIE^.T NAM, phu? ddi.nh chu? thuye^'t Ma'c - Le^ va` mo^ thu*'c "Kinh Te^' Thi. Tru*o*`ng theo DDi.nh Hu*o*'ng Xa~ Ho^.i Chu? Nghia~".

TIE^'T I

 

TO^.I A'C VA` VI PHA.M NHA^N QUYE^`N CU?A CHE^' DDO^. CO^.NG SA?N VIE^.T NAM

 

        Tie^'p no^'i ca'c co^ng bo^' the^' gio*'i ve^` to^.i a'c cu?a ca'c che^' ddo^. Co^.ng Sa?n, ma` no^?i tie^'ng nha^'t la` "Quye^?n sa'ch dden ve^` Chu? Nghia~ Co^.ng Sa?n" do Su*? Gia Pha'p Stephane Courtois chu? bie^n (1), ghi nha^.n ca'c che^' ddo^. Co^.ng Sa?n tre^n the^' gio*'i ti'nh go^.p la.i dda~ gie^'t ha.i tre^n 100 trie^.u ngu*o*`i, trong ddo' Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam dda~ gie^'t tre^n mo^.t trie^.u nha^n ma.ng; Hie^'n Chu*o*ng 2000, ho^m nay, kha(O*ng ddi.nh ca'c to^.i a'c cho^'ng nha^n loa.i cu?a Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam co`n nhie^`u ho*n ga^'p bo^.i.

        A’p du.ng dde^'n ky` cu`ng "ly' thuye^'t dda^'u tranh giai ca^'p" trong ho.c thuye^'t Ma'c Xi't, chu? tru*o*ng thay ddo^?i xa~ ho^.i ba(`ng ddo^.c ta`i va` ba.o lu*.c, che^' ddo^. Co^.ng Sa?n ta.i Vie^.t Nam - qua qua' tri`nh ho*n nu*?a the^' ky? cai tri. - dda~ chu? ddo^.ng ga^y ra ca'c to^.i a'c cho^'ng nha^n loa.i, tu*` ta`n sa't ha`ng nga`n chie^'n si~ quo^'c gia ye^u nu*o*'c tho*`i ky` 1945-1947, gie^'t ha.i ha`ng chu.c nga`n ti'n ddo^` Cao DDa`i va` Pha^.t Gia'o Ho`a Ha?o tho*`i ky` 1945-1954, dde^'n thi ha`nh ca'c cuo^.c dda^'u to^' da~ man o*? Mie^`n Ba('c (1955-1956), tie^'n ha`nh cuo^.c chie^'n tho^n ti'nh Mie^`n Nam ba(`a(`ng vu~ lu*.c gie^'t ha.i ha`ng trie^.u nha^n ma.ng. To^.i a'c cha^'n ddo^.ng bi. Quo^'c Te^' phanh phui la` vu.Tha?m sa't Ma^.u Tha^n o*? Hue^' vo*'i ha`ng nga`n na.n nha^n bi. sa't ha.i ta^.p the^? du*o*'i ca'c hi`nh thu*'c cho^n so^'ng, bu*?a so. v.v. Sau khi cu*o*~U*ng chie^'m Mie^`n Nam, ho. tie^'p tu.c cha'nh sa'ch da~ man ba(`a(ng ca'ch dda`y a?i ha`ng tra(m nga`n co^ng chu*'c, ca'n bo^., si~ quan cu?a che^' ddo^. Mie^`n Nam trong ca'c tra.i tu` ca?i ta.o hoa(.y`c ca'c khu Kinh te^' mo*'i. Khoa?ng 500,000 ngu*o*`i kha'c dda~ vu`i tha^y no*i bie^?n ca?, trong ru*`ng sa^u tre^n to^?ng so^' ho*n hai trie^.u ngu*o*`i khu*o*'c tu*` thie^n ddu*o*`ng Co^.ng Sa?n lie^`u che^'t ra ddi ti`m Tu*. do sau 1975. Ha`ng chu.c nga`n gia ddi`nh bi. tu*o*'c he^'t sa?n nghie^.p va` bi. dduo^?i ddi Kinh te^' mo*'i kho^ng so^'ng no^?i pha?i bo? ve^` tha`nh pho^' kho^ng no*i nu*o*ng tu*.a trong chie^'n di.ch ca?i ta.o co^ng thu*o*ng nghie^.p na(m 1978. Chu*a he^'t, Co^.ng Sa?n Vie^.t Namco`n ta`n a'c ve't cu?a nha^n da^n dde^'n ta^.n cu`ng xu*o*ng tu?y qua nhie^`u cuo^.c "ddo^?i tie^`n" sau tha'ng 4-1975, la`m cho ha`ng trie^.u gia ddi`nh ma^'t he^'t vo^'n la`m a(n, la^m va`o ca?nh nghe`o kho^?, nhie^`u gia ddi`nh tu*. tu*?.

        Ra^'t nhie^`u to^? chu*'c ddang chua^?n bi. ho^` so* va` nha^n chu*'ng ddu*a DDa?ng Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam va` nhu*~ng ke? chu? mu*u ra tru*o*'c ca'c co* ca^'u tha^?m quye^`n quo^'c te^' ve^` ca'c to^.i a'c cho^'ng nha^n loa.i, du*.a tre^n ca'c ddie^?n hi`nh dda~ nghie^n cu*'u ddu*o*.c ve^` ca'c vu. Nuremberg, Rwanda, Bosnia-Herzagovina, Pinochet, Khmer-Rouge, Trung Quo^'c (Ly' Ba(`ng); va` ca'c tru*o*`ng ho*.p kha'c vie^.n da^~n dda.o lua^.t "the U.S. Alien Tort Claim Act" dde^? kie^.n thu? pha.m ca'c to^.i a'c chie^'n tranh hoa(.c cho^'ng nha^n loa.i be^n ngoa`i Hoa Ky`, dde^? ddo`i bo^`i thu*o*`ng thie^.t ha.i, tru*o*'c ca'c to`a a'n Hoa Ky`.

        Hie^'n Chu*o*ng 2000 kha(?ng ddi.nh vie^.c su*? du.ng co^ng ly' dde^? ho'a gia?i ca'c ha^.n thu` qua' khu*' nhu* la` mo^.t nguye^n ta('c quan tro.ng pha?i tua^n theo. Ngoa`i ra, no' co`n co' ta'c du.ng ca?nh ba'o ca'c the^' he^. tu*o*ng lai tra'nh la^.p la.i ve^'t xe cu~. Nguye^n ta('c na`y ddi song song vo*'i chi'nh sa'ch ho`a gia?i da^n to^.c ddu*o*.c tuye^n bo^' co^ng khai qua vie^.cy` ca^'m tuye^.t ddo^'i vie^.c tra? thu`.

        Nhu*ng ca'c to^.i a'c cho^'ng nha^n loa.i cu?a Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam mo*'i chi? la` mo^.t pha^`n cu?a tha?m ho.a Co^.ng sa?n. Vie^.c vi pha.m nha^n quye^`n tra^`m tro.ng, co' he^. tho^'ng va` sa^u ro^.ng cu?a che^' ddo^. Co^.ng Sa?n Ha` No^.i co`n ta'c ha.i lo*'n lao va` sa^u dda^.m ddo^'i vo*'i Da^n To^.c ho*n nhie^`u.

        Ke^? tu*` nga`y Tuye^n Ngo^n Quo^'c Te^' Nha^n Quye^`n (TNQTNQ) ra ddo*`i (10-12-1948) dde^? tuye^n xu*ng nhu*~ng quye^`n tu*. do co* ba?n cu?a con ngu*o*`i, ro^`i hai co^ng u*o*'c Quo^'c Te^' Nha^n Quye^`n la` Co^ng U*o*'c ve^` ca'c Quye^`n Da^n Su*. va` Chi'nh Tri. (1966), Co^ng U*o*'c ve^` ca'c Quye^`n Kinh Te^', Xa~ Ho^.i va` Va(n Ho'a (1966), cu`ng vo*'i tre^n 50 ba?n co^ng u*o*'c quo^'c te^' kha'c ra ddo*`i; co^.ng ddo^`ng quo^'c te^' dda~ xa'c quye^'t ra(`ng nha^n quye^`n va` ca'c quye^`n tu*. do ca(n ba?n co' ti'nh toa`n ca^`u, ba^'t kha? pha^n, lie^n la^.p va` lie^n quan vo*'i nhau, va` kha(?ng quye^'t ddo' la` nhu*~ng ddi.nh chua^?n va(n minh cu?a nha^n loa.i ma` kho^ng co' ba^'t cu*' mo^.t ai, mo^.t ta^.p ddoa`n hay mo^.t quo^'c gia na`o co' quye^`n cho^'i bo?.

        Ta^'t ca? ca'c quo^'c gia dda~ ky' va`o ca'c va(n kie^.n ddo' dde^`u co' nghia~ vu. pha?i thi ha`nh. Co^.ng Hoa` Xa~ Ho^.i Chu? Nghia~ Vie^.t Nam dda~ phe^ chua^?n ca'c co^ng u*o*'c lie^n quan dde^'n nha^n quye^`n na`y va`o nga`y 24-9-1982. Nhu*ng tu*` ba^'y dde^'n nay ga^`n 20 na(m qua, nha` ca^`m quye^`n Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam dda~ nga`y ca`ng vi pha.m mo^.t ca'ch co^' ti`nh va` co' he^. tho^'ng ca'c chua^?n mu*.c nha^n quye^`n dda~ ddu*o*.c quo^'c te^' thu*`a nha^.n.

        Vo*'i 30 ddie^`u khoa?n, ba?n Tuye^n Ngo^n Quo^'c Te^' Nha^n Quye^`n dda~ xa'c la^.p ro~ ra`ng ca'c quye^`n tu*. do du*.a va`o nguye^n ta('c co* ba?n: "Mo.i ngu*o*`i sinh ra dde^`u tu*. do va` bi`nh dda(?ng ve^` nha^n pha^?m va` quye^`n lo*.i" (DDie^`u 1). Tuye^n Ngo^n na`y dda~ bi. vi pha.m nhu* sau:

§        Quye^`n ddie^`u khie^?n vie^.c nu*o*'c (DDie^`u 21), ddu*o*.c nha('c la.i trong Ba?n Phu. DDi'nh TNQTNQ, bie^?u quye^'t nga`y 9-12-1998 bo*?i DDa.i Ho^.i DDo^`ng Lie^n Hie^.p Quo^'c (DDie^`u 8); cu`ng vo*'i Tuye^n Ngo^n Da^n Chu? Warsaw (TNDCW), nga`y 27/6/2000 (nguye^n ta('c thu*' nha^'t) - quy ddi.nh quye^`n tham du*. vie^.c nu*o*'c va` cho.n dda.i bie^?u qua pho^? tho^ng dda^`u phie^'u, trung thu*.c va` dda dda?ng, thu*.c te^' hoa`n toa`n na(`m trong tay DDa?ng Co^.ng Sa?n qua DDie^`u 4 Hie^'n Pha'p cu?a nu*o*'c CHXHCNVN kha(?ng ddi.nh su*. ddo^.c to^n cu?a DDa?ng Co^.ng Sa?n trong vie^.c tri. nu*o*'c, tu*` cho^'i ddo^'i la^.p va` mo.i hi`nh thu*'c sinh hoa.t chi'nh tri. dda nguye^n, dda dda?ng. DDie^`u 4 Hie^'n Pha'p CSVN ngu*o*.c vo*'i ca'c quy ddi.nh trong ba?n Phu. DDi'nh TNQTNQ no*i ca'c ddie^`u 3 va` 4, va` ngay ca? Nghi. DDi.nh 31/CP nga`y 14-4-97 cu~ng vi pha.m DDie^`u 3 va` 4 cu?a Phu. DDi'nh na`y.

§        Quye^`n ddu*o*.c so^'ng nhu* mo^.t con ngu*o*`i trong vie^.c mu*u ca^`u ha.nh phu'c va` an toa`n tha^n the^?, cu~ng nhu* ddu*o*.c ddo^'i xu*? co^ng ba(`ng va` bi`nh dda(?ng (ca'c DDie^`u 1, 2, 3, 7), ddu*o*.c ghi nha^.n ddo^`ng tho*`i trong Tuye^n Ngo^n Da^n Chu? Warsaw, hoa`n toa`n kho^ng ddu*o*.c to^n tro.ng. Ngu*o*`i da^n co' the^? bi. ba('t giam, nha` cu*?a bi. lu.c soa't ba^'t cu*' lu'c na`o ma` kho^ng ca^`n a'n le^.nh cu?a to`a a'n (Nghi. ddi.nh 31/CP ve^` "qua?n che^' ha`nh cha'nh" do Thu? Tu*o*'ng Vo~ Va(n Kie^.t ky'). Con em khi thi va`o dda.i ho.c ddu*o*.c xe^'p loa.i 14 tha`nh pha^`n trong ddo' u*u tie^n da`nh cho gia ddi`nh ca'c dda?ng vie^n Co^.ng Sa?n. Co^ng ba(`a(ng va` bi`nh dda(?ng cho toa`n da^n kho^ng bao gio*` co' ddu*o*.c du*o*'i co* che^' chuye^n chi'nh du`ng tham nhu~ng va` ho^'i lo^. nhu* phu*o*ng ca'ch tri. nu*o*'c, ddie^`u ha`nh xa~ ho^.i va` duy tri` su*. trung tha`nh cu?a ca'n bo^. vo*'i DDa?ng Co^.ng Sa?n.

§        Quye^`n tu*. do ho^.i ho.p va` la^.p ho^.i (DDie^`u 20), ddu*o*.c nha('c la.i ro~ ra`ng ho*n trong DDie^`u 5 cu?a Ba?n Phu. DDi'nh cu~ng nhu* trong Tuye^n Ngo^n Warsaw, dde^`u bi. Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam ba'c bo?: Kho^ng ai ddu*o*.c tu*. do ho^.i ho.p va` la^.p ho^.i, du` la` dde^? tranh dda^'u va` bie^?u du*o*ng mo^.t ca'ch ho`a bi`nh.

§        Quye^`n ddu*o*.c ddi la.i va` cu* tru', ddu*o*.c la`m vie^.c va` buo^n ba'n dde^? sinh so^'ng hoa(.c mu*u ca^`u tu* lo*.i cu~ng nhu* theo dduo^?i tu* hu*~u la` nhu*~ng quye^`n so* dda(?ng va` ca(n ba?n cu?a mo^~i con ngu*o*`i (ca'c DDie^`u 13, 14, 17, 23) dde^`u dda~ bi. che^' ddo^. ho^. kha^?u va` co^ng an tri. ke^`m che^' va` tu*o*'c ddoa.t mo^.t ca'ch ngang nhie^n ba^'t cha^'p mo.i no^~i than oa'n cu?a ngu*o*`i da^n. Ngoa`i ra, quye^`n ddu*o*.c tu*. do nghie^n cu*'u khoa ho.c va` sa'ng ta.o (DDie^`u 15, khoa?n 3, Co^ng U*o*'c Quo^'c te^' ve^` Ca'c Quye^`n Kinh Te^' - Xa~ Ho^.i va` Va(n Ho'a), quye^`n ddu*o*.c khuye^'n khi'ch va` pha't trie^?n ca'c lie^n he^. va` ho*.p ta'c quo^'c te^' ve^` khoa ho.c va` va(n ho'a (DDie^`u 15, khoa?n 4,Co^ng U*o*'c Quo^'c Te^' ve^` Ca'c Quye^`n Kinh Te^' - Xa~ Ho^.i - Va(n Ho'a), kho^ng ddu*o*.c nha` ca^`m quye^`n CSVN a'p du.ng cho ca'c nha` nghie^n cu*'u, nha` khoa ho.c, va(n nghe^. si~ v.v. Kho^ng ai ddu*o*.c tu*. do sa'ng ta'c hoa(.c xua^'t ngoa.i nghie^n cu*'u, trao ddo^?i khoa ho.c, ne^'u kho^ng ddu*o*.c DDa?ng lu*.a cho.n.

§        Quye^`n ddu*o*.c tu*. do tu* tu*o*?ng, tu*. do pha't bie^?u, tu*. do to^n gia'o (ca'c DDie^`u 18, 19, 20), ddu*o*.c ca^.p nha^.t ro~ ho*n trong DDie^`u 6 Phu. DDi'nh, va` cu~ng ddu*o*.c ghi ro~ trong Tuye^n Ngo^n Warsaw - dde^`u bi. vi pha.m, qua he^. tho^'ng ba'o chi' ddo^.c to^n va` mo^.t chie^`u cu?a DDa?ng, ca^'m ddoa'n ba'o chi' tu* nha^n, ca^'m xua^'t ba?n tu* nha^n. Ba'o chi' va` ca'c co* quan truye^`n tho^ng dde^`u na(`m trong tay DDa?ng Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam va` chi? phu.c vu. cho mu.c tie^u ddo^.c to^n va` kho^'ng che^' cu?a Chu? Nghia~ Co^.ng Sa?n (2). Che^' ddo^. Co^.ng Sa?n ca^'m tha`nh la^.p nghie^.p ddoa`n tu*. Co`n chi'nh sa'ch to^n gia'o chu? ye^'u bie^'n ca'c gia'o ho^.i tha`nh tay sai, phu.c vu. chi'nh sa'ch cu?a DDa?ng. Chi? co' ca'c gia'o ho^.i quo^'c doanh - tru*.c thuo^.c Ban To^n Gia'o Chi'nh Phu? va` du*o*'i chie^'c du` Ma(.t Tra^.n To^? Quo^'c - la` co' tu* ca'ch "pha'p nha^n", ca'c gia'o ho^.i truye^`n tho^'ng da^n la^.p kho^ng ddu*o*.c hoa.t ddo^.ng va` bi. o*.trie^.t ha. dde^'n ky` cu`ng (3)

Trong Ba?n Phu. DDi'nh, no*i Pha^`n B, DDie^`u 2 no'i ro~ nghia~ vu. va` tra'ch nhie^.m cu?a mo^~i quo^'c gia pha?i ba?o ve^. va` thu*.c thi nha^n quye^`n. DDie^`u 12 Phu. DDi'nh ghi ro~ khi nha` ca^`m quye^`n vi pha.m nha^n quye^`n, ngu*o*`i da^n co' quye^`n pha?n kha'ng trong o^n ho`a. DDa^y la` co* so*? Quo^'c Te^' Nha^n Quye^`n dde^? ngu*o*`i da^n Vie^.t Nam ddu*'ng le^n ddo`i ho?i ca'c quye^`n Da^n Sinh, Da^n Chu? trong nhu*~ng nga`y sa('p to*'i.

        Ta^'t ca? ca'c quye^`n tre^n va` ca'c quye^`n kha'c nu*~a dde^`u dda~ ddu*o*.c Tuye^n Ngo^n Warsaw long tro.ng xa'c nha^.n mo^.t la^`n nu*~a ho^m 27-6-2000.

       

TIE^'T II

 

HE^. QUA? CU?A CHUYE^N CHI'NH TRE^N CA'C BI`NH DIE^.N KINH TE^', VA(N HO'A, XA~ HO^.I VIE^.T NAM

 

Che^' ddo^. co^.ng sa?n do Ho^` Chi' Minh thie^'t la^.p ta.i mie^`n Ba('c tu*` 1954 va` ta.i mie^`n Nam tu*` 1975 mo^.t ma(.t la^.p la.i nhu*~ng ddie^`u te^. ha.i cu?a ho. Ho^` trong the^' ky? XV, nhu* Nguye^~n Tra~i dda~ bo^' ca'o tru*o*'c Quo^'c Da^n trong "Bi`nh Ngo^ DDa.i Ca'o": "Nu*o*'ng da^n dden tre^n ngo.n lu*?a hung ta`n, vu`i con ddo? xuo^'ng du*o*'i ha^`m tai vaa`"y`; ma(.t kha'c du nha^.p chu? nghi~a co^.ng sa?n ngoa.i lai (cuo^`ng Minh), da^`y xe'o to^? quo^'c va` da^n to^.c .

   Su*. ngoan co^' cho^'ng la.i tra`o lu*u tie^'n ho'a cu?a li.ch su*? ba(`ng ca'ch duy tri` co^'t lo~i chu? thuye^'t Ma'c - Le^ Nin qua mo^ thu*'c va' vi'u: "kinh te^' thi. tru*o*`ng xa~ ho^.i chu? nghi~a" (Trung Co^.ng), ddu*o*.c theo dduo^i bo*?i Vie^.t Nam du*o*'i te^n go.i tu*o*ng tu*.: i.a'kinh te^' thi. tru*o*`ng theo ddi.nh hu*o*'ng xa~ ho^.i chu? nghi~aa'E^?, cha('c cha('n chi? ke'o da`i su*. ha^'p ho^'i cu?a chu? nghi~a Co^.ng Sa?n, hoa`n toa`n kho^ng co' kha? na(ng ca?i tu*? hoa`n sinh. Su*. va^.n ha`nh cu?a ne^`n kinh te^' thi. tru*o*`ng - ma` nguye^n ly' la` tu*. do lu*u hoa.t, tu* doanh la` ne^`n ta?ng, tu*. do va` sa'ng kie^'n ca' nha^n, va` ne^`n "pha'p tri." ddu'ng nghia~, ddo`i ho?i pha?i co' mo^.t ne^`n chi'nh tri., ha`nh cha'nh, lua^.t pha'p va` xa~ ho^.i tu*o*ng ho*.p, tu*'c la` mo^.t che^' ddo^. Tu*. Do, Da^n Chu? "thu*.c su*."; kho^ng the^? na`o va' vi'u ba(`ng i.a'ddi.nh hu*o*'ng xa~ ho^.i chu? nghi~aa'E^? lo^~i tho*`i, chi? nha(`m phu.c vu. cho DDa?ng, Nha` Nu*o*'c va` ta^.p ddoa`n ca'n bo^. a(n tre^n ngo^`i tro^'c - qua he^. tho^'ng xi' nghie^.p quo^'c doanh lu.n ba.i, lo^~ la~ va` thie^.t ha.i tra^`m tro.ng cho nga^n sa'ch. Ca'c Xi' Nghie^.p Quo^'c Doanh co`n la` hang o^? cu?a bo.n tham nhu~ng, mo'c ngoa(.c, chia cha'c, lu~ng ddoa.n toa`n bo^. xa~ ho^.i. Kho' the^? na`o duy tri` "he^. tho^'ng quo^'c doanh" be^.nh hoa.n la`m chu? dda.o ma` co' the^? pha't trie^?n ne^`n kinh te^' quo^'c da^n mo^.t ca'ch hie^.u qua? ddu*o*.c.

        Vo*'i vie^.c ky' ke^'t Thu*o*ng U*o*'c Vie^.t - My~ nga`y 13-7-2000 va` vie^~n tu*o*.ng Vie^.t Nam se~ gia nha^.p To^? Chu*'c Ma^.u Di.ch The^' Gio*'i (WTO) trong tu*o*ng lai, "DDi.nh hu*o*'ng xa~ ho^.i chu? nghia~" la.i ca`ng ca^`n pha?i ddu*o*.c "go*? bo? U* so*'m dde^? ne^`n kinh te^' Vie^.t Nam co' the^? dda'p u*'ng ddu*o*.c bo^'i ca?nh toa`n ca^`u ho'a va` tho*`i dda.i tho^ng tin ma` nhu*~ng na(m vu*`a qua, ne^`n kinh te^' na`y dda~ to? ra xuo^'ng do^'c va` dda^`y khuye^'t ho?ng, kho^ng la`m the^' na`o dda'p u*'ng no^~i cuo^.c ca.nh tranh kho^'c lie^.t toa`n ca^`u.

        Song song vo*'i kinh te^' xa~ ho^.i chu? nghia~ lu.n ba.i, ca'c to^.i a'c va` vie^.c vi pha.m nha^n quye^`n, che^' ddo^. Co^.ng Sa?n co`n tha^.p pha^`n tai ha.i bo*?i ne^`n va(n ho'a Ma'c Xi't ma` che^' ddo^. na`y a'p dda(.t tre^n toa`n da^n.

        Xe't ra(`ng va(n ho'a Ma'c Xi't la` lu*.c lu*o*.ng quan tro.ng ha`ng dda^`u ba?o ve^. chu? nghia~ Co^.ng Sa?n, be^n ca.nh ba.o lu*.c chuye^n chi'nh cu?a co^ng an va` qua^n ddo^.i; HIE^'N CHU*O*NG 2000 dda(.t tro.ng ta^m va`o vie^.c gia?i tru*` va(n ho'a Ma'c Xi't nhu* la` tie^`n dde^` gia?i pho'ng con ngu*o*`i kho?i su*. a'p dda(.t, no^ di.ch, kho^i phu.c la.i ca'c ye^'u ti'nh Nha^n Ba?n va` Tu*. Do, tu*` ddo' che^' ddo^. mo*'i, sau khi gia?i the^? che^' ddo^. Co^.ng Sa?n, mo*'i co' the^? huy ddo^.ng ddu*o*.c toa`n lu*.c Da^n To^.c dde^? xa^y du*.ng va` pha't trie^?n dda^'t nu*o*'c.

        Trong co^ng cuo^.c na`y, HIE^'N CHU*O*NG 2000 chu? tru*o*ng ca'c hu*o*'ng lo*'n sau dda^y:

§        Pha?i la`m mo.i ca'ch cha^'m du*'t "ha^.n thu`". Nguye^n u?y y' thu*'c he^. cu?a ha^.n thu` co' nguo^`n go^'c tu*` ly' thuye^'t "dda^'u tranh giai ca^'p" trong ho.c thuye^'t Ma'c Xi't. Bo*?i va^.y muo^'n cha^'m du*'t "ha^.n thu`", pha?i xo'a bo? ly' thuye^'t "dda^'u tranh giai ca^'p", va` ro^.ng ho*n la` chu? nghia~ Co^.ng Sa?n, tre^n dda^'t nu*o*'c. Co`n ly' thuye^'t dda^'u tranh giai ca^'p, kho^ng bao gio*` co' su*. ho`a ho*.p giu*~a mo.i tha`nh pha^`n da^n to^.c dde^? cu`ng chung su*'c pha't trie^?n que^ hu*o*ng dde^'n cho^? cu*o*`ng thi.nh.

§        Gia?i pha'p ddo^'i vo*'i va(n ho'a ddo^.c ha.i Ma'c Xi't:. DDo' la` thu*' va(n ho'a the^? hie^.n chu? nghia~ ddo^.c to^n chuye^n chi'nh va` loa.i tru*` va(n ho'a truye^`n tho^'ng dde^? bie^'n tha`nh va(n ho'a mo^.t chie^`u, ma` no^.i dung chu? ye^'u la` tuye^n truye^`n Co^.ng Sa?n. DDe^? xa^y du*.ng nu*o*'c Vie^.t Nam mo*'i, tru*o*'c he^'t pha?i xo'a bo? ne^`n va(n ho'a a'p dda(.t na`y - co`n go.i la` va(n ho'a "Tam Vo^". Va(n ho'a Ma'c Xi't ga^y ca?nh huynh dde^. tu*o*ng ta`n , pha' hoa.i ne^'p so^'ng va` truye^`n tho^'ng to^'t dde.p cu?a gia ddi`nh, hu~y die^.t to^n gia'o truye^`n tho^'ng, ga^y xung ddo^.t giu*~a ca' nha^n, ho. ha`ng, tha^n nha^n va` ca'c tha`nh pha^`n xa~ ho^.i, chi? nha(`m mu.c tie^u duy nha^'t la` cu?ng co^' quye^`n lu*.c va` phu.c vu. mo^.t chu? nghia~ quo^'c te^' kho^ng tu*o*?ng. Ca^`n xo'a bo? ngay cha^m ngo^n: "Ye^u nu*o*'c la` ye^u chu? nghia~ xa~ ho^.i", vi` no' pha?n va(n ho'a va` pha?n Da^n To^.c, chi? phu.c vu. to^'i ye^'u cho DDa?ng CSVN.

§        Xa^y du*.ng ne^`n gia'o du.c Vie^.t Nam mo*'i: Gia'o du.c kho^ng pha?i chi? nha(`m dda`o ta.o ne^n nhu*~ng ca'n bo^. nha('m ma('t theo me^.nh le^.nh ca^'p tre^n hay nhu*~ng chuye^n vie^n bie^'t su*? du.ng ma'y mo'c to^'i ta^n, ma` la` dda`o ta.o con ngu*o*`i na('m ddu*o*.c ca'c tinh ly' dde^? xa^y du*.ng gia ddi`nh ha.nh phu'c, xa~ ho^.i an la.c, quo^'c gia phu' cu*o*`ng, va` nha^n loa.i ho`a bi`nh thi.nh vu*o*.ng. Gia'o du.c Co^.ng Sa?n dda(.t tre^n nguye^n ly' "ho^`ng ho*n chuye^n" va` "phu.c vu. DDa?ng ho*n la` nha^n qua^`n xa~ ho^.i", bo*?i va^.y no' dda~ ddu*a dde^'n mo^.t ne^`n gia'o du.c xuo^'ng ca^'p, thie^'u hie^.u qua? kinh te^', bo' ro., mua ba'n ba(`a(ng ca^'p, du`ng bo*. ddo*? xu ni.nh va` ho^'i lo^. tham nhu~ng dde^? tie^'n tha^n. Tu*` na(m 1954, gia'o du.c o*? Mie^`n Ba('c dda~ chi? nha('m ve^` lu*o*.ng, khie^'n cho kha? na(ng chuye^n mo^n va` tri`nh ddo^. no'i chung cu?a ngu*o*`i ddu*o*.c dda`o ta.o ra^'t tha^'p ke'm. Chu*o*ng tri`nh gia'o du.c cu*o*~ng ba'ch nho^`i so. ve^` chu? thuye^'t Ma'c Le^ va` tuye^n truye^`n chu? nghia~ Co^.ng Sa?n. Ha^.u qua? la` nha^n ta`i thui cho^.t, khoa ho.c ky~ thua^.t la.c ha^.u, qua?n tri. to^`i ta`n, tinh tha^`n da^n to^.c, lo`ng ye^u nu*o*'c bi. ddi.nh hu*o*'ng le^.ch la.c tha`nh phu.c vu. cho mo^.t dda?ng, mo^.t chu? nghia~ sai la^`m. Ne^`n gia'o du.c a^'y pha?i ddu*o*.c xo'a bo?, thay va`o ba(`ng mo^.t ne^`n gia'o du.c vo*'i ca'c nguye^n ta('c chi? hu*o*'ng lo*'n: DDA.I CHU'NG - NHA^N BA?N - TIE^'N BO^. - KHAI PHO'NG, dda(.t na(.ng khoa ho.c - ky~ thua^.t, chuye^n nga`nh va` kie^'n thu*'c to^?ng qua't co' i'ch lo*.i cho cuo^.c so^'ng, thay vi` tuye^n truye^`n chi'nh tri., thu tha^.p tinh hoa the^' gio*'i va` pha't trie^?n na(ng lu*.c cu~ng nhu* khie^'u tho^ng minh, sa'ng ta.o cu?a ca' nha^n, nha(`m theo ki.p cuo^.c ca'ch ma.ng tin ho.c, ca'ch ma.ng truye^`n tho^ng ky~ thua^.t sie^u da^~n, kinh te^' tri thu*'c, va` cuo^.c ca.nh tranh toa`n ca^`u ho'a, nhu*ng va^~n giu*~ ddu*o*.c ba?n sa('c da^n to^.c. Pha?i du*'t khoa't tu*` bo? ha(~n ly' thuye^'t vo^ sa?n chuye^n chi'nh, chu? tru*o*ng ddo^.c quye^`n gia'o du.c va` chi'nh sa'ch gia'o du.c ngu da^n chi? nha(`m phu.c vu. DDa?ng, cha^'m du*'t mo.i chi'nh sa'ch pha^n bie^.t ddo^'i xu*? va` ta^`m tra ly' li.ch trong gia'o du.c. AO^p du.ng pho^? qua't mo^.t ne^`n gia'o du.c toa`n da^n, ta(ng tie^'n ve^` mo.i la~nh vu*.c va` pha't trie^?n mo.i ta^`ng lo*'p da^n to^.c.

TIE^'T III

 

 MA(.T TRA^.N KE^'T HO*.P DDA^'U TRANH DDE^? GIA?I QUYE^'T VA^'N DDE^` VIE^.T NAM   

 

        Va^'n dde^` Vie^.t Nam chu? ye^'u go^`m hai pha^`n: (1) ke^'t ho*.p dda^'u tranh dde^? xo'a bo? chu? nghia~ Co^.ng Sa?n, cha^'m du*'t che^' ddo^. toa`n tri.; va` (2) thie^'t la^.p ne^`n da^n chu? cha^n chi'nh tre^n dda^'t nu*o*'c. Sa'ng kie^'n Hie^'n Chu*o*ng 2000 ne^u ba^.t ca'c nguye^n ly' va` ddu*o*`ng lo^'i gia?i quye^'t va^'n dde^` gai go'c nha^'t la` "ke^'t ho*.p dda^'u tranh", nhu* sau:

§        Tu*` kinh nghie^.m dda^'u tranh gia?i the^? Co^.ng Sa?n cu?a DDo^ng Aa.u va` Nga; sa'ng kie^'n va` mo^ hi`nh Hie^'n Chu*o*ng 77 cu?a Tie^.p Kha('c - vo*'i y' hu*o*'ng ke^'t ho*.p nhu*~ng ngu*o*`i da^n chu? Tie^.p kho^ng pha^n bie^.t nguo^`n go^'c xua^'t tha^n tu*` ha`ng ngu~ Co^.ng Sa?n hay kho^ng Co^.ng Sa?n - ddu*o*.c xem la` co' gia' tri. thu*.c te^', co' the^? a'p du.ng cho tru*o*`ng ho*.p Vie^.t Nam.

    Vie^.t Nam hie^.n nay thua^.n lo*.i ho*n Tie^.p Kha('c va`o nhu*~ng na(m 70, do ma(.t tra^.n da^n chu? va` nha^n quye^`n pha't trie^?n ho*n, cu~ng nhu* tra`o lu*u da^n chu?, nha^n quye^`n ddang da^ng cao kha('p the^' gio*'i, xu hu*o*'ng toa`n ca^`u ho'a ve^`a? kinh te^' va` tra`o lu*u da^n chu? dda~ tro*? tha`nh xu the^' kho^ng the^? na`o ddi ngu*o*.c hoa(.c cho^'ng la.i ddu*o*.c.

§        Trong bo^'i ca?nh quo^'c no^.i - quo^'c te^' hie^.n nay, sa'ng kie^'n Hie^'n Chu*o*ng 2000 do Lie^n Minh Ca'c Lu*.c Lu*o*.ng Da^n To^.c Vie^.t Nam dde^` nghi. dda~ ddem la.i mo^.t luo^`ng gio' mo*'i, va` nhu*~ng ngu*o*`i tranh dda^'u cho ne^`n da^n chu? Vie^.t Nam - trong suo^'t ho*n mo^.t na(m qua - dda~ ti'ch cu*.c kho*?iy` tha?o va` hoa`n ta^'t Hie^'n Chu*o*ng na`y. Hie^'n Chu*o*ng the^? hie^.n nguye^n ta('c "mo^.t ma(.t tra^.n chung nhu*~ng ngu*o*`i da^n chu? Vie^.t Nam kho^ng pha^n bie^.t nguo^`n go^'c". Mo^'i quan ta^m ve^` Vie^.t Nam va` phu*o*ng hu*o*'ng gia?i quye^'t va^'n dde^` - qua co^ng cuo^.c kho*?i tha?o Hie^'n Chu*o*ng 2000 - dda~ ddu*o*.c su*. hu*o*?ng u*'ng no^`ng nhie^.t cu?a mo.i gio*'i, go^`m ca? chi'nh gio*'i quo^'c te^', trong ddo' co' thu* "u?ng ho^. tinh tha^`n" tu*`o*. Va(n Pho`ng To^?ng Tho^'ng Va'clav Havel - mo^.t trong nhu*~ng ngu*o*`i pha't ngo^n chi'nh cu?a Hie^'n Chu*o*ng 77 Tie^.p Kha('c, gu*?i dde^'n ngu*o*`i la~nh dda.o Lie^n Minh va`o ddu'ng nga`y khai ma.c Ho^.i Nghi. Quo^'c Te^' ve^` Da^n Chu? ta.i Warsaw, 26-6-2000.

§        Ca'c chie^'n si~ da^n chu? nguye^n tu*` ha`ng ngu~ Co^.ng Sa?n, nay ddang cho^'ng la.i DDa?ng, trong vai tro` kho*?i tha?o va` tranh dda^'u dde^? Hie^'n Chu*o*ng 2000 bie^'n tha`nh hie^.n thu*.c, la` tha`nh pha^`n quan tro.ng to^'i ye^'u, mo^.t khi ma` nhu*~ng ngu*o*`i co' thu*.c ta^m tranh dda^'u cha^'m du*'t chuye^n chi'nh va` xa^y du*.ng ne^`n da^n chu? ddu'ng nghia~ cho Vie^.t Nam tu*` ha`ng ngu~ na`y lo^i cuo^'n ddu*o*.c su*. hu*o*?ng u*'ng cu?a nhu*~ng ngu*o*`i tie^'n bo^. ddang la~nh dda.o hoa(.c la`m vie^.c cho che^' ddo^. va` dda.i chu'ng - tha`nh pha^`n quye^'t ddi.nh tha('ng lo*.i cu?a ca'c cuo^.c tranh dda^'u va` chuye^?n ho'a dda^'t nu*o*'c sang da^n chu? nhu* ta.i Nam Du*o*ng, Nam Tu* mo*'i dda^y, va` ta.i nhie^`u nu*o*'c kha'c - trong ca'c chie^'n di.ch ddo`i ho?i ca'c quye^`n da^n sinh, da^n chu? be^n trong Vie^.t Nam; be^n ca.nh vai tro` hie^.p ddo^`ng kho^ng the^? thie^'u cu?a ca'c tha`nh pha^`n va` to^? chu*'c cho^'ng Co^.ng quo^'c no^.i - ha?i ngoa.i, ke^? ca? ca'c co^.ng ddo^`ng Vie^.t Nam ha?i ngoa.i, tra'ch nhie^.m vie^.c va^.n ddo^.ng quo^'c te^' va` va^.n ddo^.ng ddo^`ng ba`o - dda(.c bie^.t ddo^`ng ba`o ca'c to^n gia'o nhu* Pha^.t Gia'o Ho`a Ha?o, Cao DDa`i, Pha^.t Gia'o, Thie^n Chu'a Gia'o, Tin La`nh. Hie^'n Chu*o*ng 2000 dda(.t tre^n nguye^n ly' ho*.p ta'c kho^ng ca^`n tho^'ng ho*.p ve^` ma(.t to^? chu*'c, ra^'t de^~ cho mo.i lu*.c lu*o*.ng chi'nh tri., to^n gia'o va` da^n to^.c tham gia, se~ da^~n dde^'n mo^.t "Die^~n DDa`n Co^ng Da^n" ro^.ng lo*'n - co' kha? na(ng pha't ddo^.ng ca'c phong tra`o tranh dda^'u va` ddo`i ho?i trong nu*o*'c, ma` he^. qua? la` cuo^.c ca'ch ma.ng to^'i ha^.u se~ bu`ng no^? gio^'ng cuo^.c Ca'ch Ma.ng Nhung Tie^.p Kha('c, khi so^' lo*'n nhu*~ng ngu*o*`i tie^'n bo^. tu*` ha`ng ngu~ Co^.ng Sa?n dda~ ddo^`ng y' vo*'i ca'c nguye^n ta('c cu?a Hie^'n Chu*o*ng, gia nha^.p va` du`ng ne^`n ta?ng Hie^'n Chu*o*ng dde^? tranh dda^'u cho^'ng la.i DDa?ng Co^.ng Sa?n chu? tru*o*ng ba'm chuye^n chi'nh dde^'n ky` cu`ng.

§        Sau khi co^ng bo^', Hie^'n Chu*o*ng 2000o*` tro*? tha`nh ne^`n ta?ng chung cho cuo^.c tranh dda^'u cu?a nhu*~ng ngu*o*`i da^n chu? Vie^.t Nam, ma` no^.i dung la` ca'c nguye^n ta('c nha^n quye^`n va` da^n chu? dda~ dda.t ddu*o*.c qua qua' tri`nh tie^'n le^n ve^` nha^n quye^`n va` da^n chu? cu?a nha^n loa.i, tu*` ca'c cuo^.c ca'ch ma.ng nha^n quye^`n va` da^n quye^`n to*'i Tuye^n Ngo^n Quo^'c Te^' Nha^n Quye^`n va` ca'c co^ng u*o*'c quo^'c te^' lie^n he^., va` ga^`n dda^y nha^'t: Tuye^n Ngo^n Da^n Chu? Warsaw do 107 nu*o*'c cu`ng ky' va`o nga`y 27-6- 2000. Tre^n co* so*? Hie^'n Chu*o*ng 2000O^, ca'c chie^'n si~ da^n chu? trong lo`ng che^' ddo^. co' ly' co* pha't ddo^.ng dda^'u tranh ma` kho' bi. dda`n a'p vi` dda^y chi'nh la` ca'c nguye^n ta('c dda~ ddu*o*.c quo^'c te^' thu*`a nha^.n va` Vie^.t Nam ky' ke^'t.

§        Qua "Die^~n DDa`n Co^ng Da^n" - tha`nh la^.p ta.i DDa.i Ho^.i The^' Gio*'i co^ng bo^' Hie^'n Chu*o*ng 2000 nga`y 25-26 tha'ng 11 na(m 2000 ta.i Paris, Hie^'n Chu*o*ng 2000 tro*? tha`nh ngo.n co*` Da^n Chu? dde^? ta^.p ho*.p da^n to^.c. DDo' la` con ddu*o*`ng cha^'m du*'t chuye^n chi'nh Co^.ng Sa?n kho^ng ddo^? ma'u ma` ca'c nha` sa'ng la^.p Hie^'n Chu*o*ng, ru't kinh nghie^.m cu?a Tie^.p Kha('c, dda~ dde^` xu*o*'ng va` ddang tranh dda^'u dde^? Hie^'n Chu*o*ng bie^'n tha`nh hie^.n thu*.c.

 

TIE^'T IV

 

TRANH DDA^'U CHO CA'C QUYE^`N CA(N BA?N CU?A NGU*O*`I DA^N VIE^.T VA` MO^ HI`NH DA^N CHU? VIE^.T NAM

 

        Hie^'n Chu*o*ng 2000 - ma` su*' ma.ng la` tranh dda^'u dde^? hi`nh tha`nh ne^`n da^n chu? dda^`u tie^n cu?a dda^'t nu*o*'c, trong giai ddoa.n dda^`u, se~ pha't ddo^.ng ddo`i ho?i ca'c quye^`n to^'i thie^'t nhu* ddu*o*.c ghi no*i DDie^`u 4 TUYE^N NGO^N cu?a Hie^'n Chu*o*ng 2000. Trong khi ddo', toa`n bo^. ca'c Nha^n Quye^`n va` Da^n Quye^`n ca(n ba?n pho^? qua't - mang no^.i dung tie^'n bo^. cu?a Hie^'n Chu*o*ng Nha^n Quye^`n Canada va` ca'c va(n kie^.n cu`ng loa.i cu?a ca'c nu*o*'c da^n chu?, co' ddie^`u chi?nh vo*'i hoa`n ca?nh va` ddie^`u kie^.n Vie^.t Nam, va` ca'c chi? hu*o*'ng co' ti'nh chie^'n lu*o*.c cu?a mo^ hi`nh da^n chu? Vie^.t Nam vo*'i vie^~n kie^'n HU`NG CU*O*`NG - TU*. QUYE^'T cho Da^n To^.c, ddu*o*.c ghi nha^.n trong Tie^'t IV cu?a ba?n Toa`n Va(n na`y.

        A- CA'C NGUYE^N LY' BA?O DDA?M MO^.T NE^`N DA^N CHU? THU*.C HU*~U CU?A NGU*O*`I VIE^.T TRONG TU*O*NG LAI

        - Nha^n pha^?m con ngu*o*`i ba^'t kha? xa^m pha.m. Nguye^n ly' na`y hoa`n toa`n ngu*o*.c la.i su*. xu'c pha.m nha^n pha^?m con ngu*o*`i du*o*'i che^' ddo^. Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam, ha^.u qua? cu?a su*. a'p du.ng "ly' thuye^'t dda^'u tranh giai ca^'p".

        - The^? che^' tu*o*ng lai cu?a Vie^.t Nam thie^'t ye^'u pha?i nhi`n nha^.n, to^n tro.ng, va` thu*.c thi ca'c quye^`n ba^'t kha? xa^m pha.m va` ba^'t kha? nhu*o*.ng cu?a con ngu*o*`i.

        - Ca'c tu*. do va` ca'c quye^`n ca(n ba?n thu*.c hu*~u la` ca'c quye^`n ddo`i buo^.c tru*.c tie^'p ddo^'i vo*'i quo^'c gia. Quo^'c gia pha?i thie^'t che^' ca'c co* ca^'u dde^? thu*.c thi chu*' kho^ng chi? nhi`n nha^.n ca'c quye^`n ddo'.

      B- HIE^'N CHU*O*NG 2000 VA` CA'C QUYE^`N CA(N BA?N PHO^? QUA'T

        Ngoa`i nhu*~ng quye^`n ddu*o*.c ddo`i ho?i ngay trong giai ddoa.n dda^`u cu?a DDie^`u 4 Tuye^n Ngo^n, Hie^'n Chu*o*ng 2000 tuye^n nha^.n ca'c quye^`n ca(n ba?n ddu*o*.c co^? vo~ va` a'p du.ng kha('p ca'c nu*o*'c co' ne^`n da^n chu? thu*.c hu*~u. DDo^'i vo*'i tru*o*`ng ho*.p Vie^.t Nam, mo^.t so^' quye^`n na`y chi? co' the^? ddu*o*.c thu*.c thi vo*'i su*. ra ddo*`i cu?a quo^'c ho^.i va` hie^'n pha'p mo*'i cu?a nu*o*'c Vie^.t Nam da^n chu?:

        Ca'c Quye^`n Tu*. Do ca(n ba?n:

        Be^n ca.nh ca'c quye^`n tu*. do la^.p ho^.i, ngo^n lua^.n, tu* tu*o*?ng, lu*o*ng ta^m va` to^n gia'o, cu* tru', an toa`n tha^n the^? no*i DDie^`u 4 Tuye^n Ngo^n va` Tie^'t I Toa`nVa(n, Hie^'n Chu*o*ng 2000 tuye^n nha^.n: quye^`n ddu*o*.c ba?o dda?m mo^.t tri`nh ddo^. gia'o du.c to^'i thie^?u mie^~n phi'; quye^`n tu*. do ho.c va` thu*.c ha`nh nghe^` nghie^.p theo y' thi'ch cu?a mi`nh; quye^`n la`m vie^.c, quye^`n tu*. do lu*.a cho.n vie^.c la`m, va` quye^`n ddu*o*.c ba?o ve^. cho^'ng tha^'t nghie^.p; quye^`n tu*. do so*? hu*~u ca'c phu*o*ng tie^.n sa?n xua^'t va` phu*o*ng tie^.n sinh hoa.t, chi'nh quye^`n kho^ng ddu*o*.c ti.ch thu hay tu*o*'c ddoa.t ta`i sa?n cu?a co^ng da^n mo^.t ca'ch ddo^.c ddoa'n.

        Ca'c Quye^`n Da^n Chu?:

        Ngoa`i quye^`n ba^`u cu*?, u*'ng cu*? dda~ da^~n - ma` y' da^n, ti'nh trung thu*.c va` dda dda?ng la` quan tro.ng, Hie^'n Chu*o*ng 2000 tuye^n nha^.n: quye^`n kie^'n nghi. chi'nh phu? su*?a ddo^?i ca'ch thu*'c ddie^`u ha`nh co^ng vie^.c quo^'c gia, ma` kho^ng bi. dde do.a, ba('t bo*'; quye^`n ddu*o*.c hu*o*?ng bi`nh dda(?ng chi'nh tri. trong ba^`u cu*?, u*'ng cu*? cu~ng nhu* tru*o*'c lua^.t pha'p ddo^'i vo*'i mo.i ca' nha^n hoa(.c dda?ng pha'i; quye^`n ddu*o*.c xu*? du.ng di.ch vu. cu?a ca'c co* quan co^ng quye^`n va` quye^`n tham gia va`o vie^.c ddie^`u ha`nh chi'nh quye^`n, tru*.c tie^'p hay tho^ng qua ca'c dda.i die^.n da^n cu*? cu?a mi`nh; quye^`n kho^ng bi. xa^m pha.m lie^n he^. dde^'n ta`i sa?n, danh du*., nha^n pha^?m, ddo*`i tu* cu?a ca' nha^n, gia ddi`nh va` thu* ti'n, ke^? ca? ddie^.n thu*; quye^`n thu tha^.p, tu*o*`ng thua^.t va` pho^? bie^'n tin tu*'c va` bi`nh lua^.n lie^n he^. dde^'n Tu*. Do ba'o chi' va` xua^'t ba?n, va` ca'c ha.n che^' - ne^'u co'.

        Ca'c Quye^`n Pha'p DDi.nh:

        To`a a'n ddo^.c la^.p vo*'i Ha`nh pha'p; Quye^`n kho^ng bi. lu.c xe't va` bi. ti.ch thu ta`i sa?n, va^.t du.ng mo^.t ca'ch vo^ ly', dda(.c bie^.t la` vi` ly' do chi'nh kie^'n; Quye^`n kho^ng bi. giam giu*~ hoa(.c ca^`m tu` mo^.t ca'ch cu*o*~ng ba'ch hoa(.c ddo^.c ddoa'n; Ba('t giu*~ pha?i co' ly' do va` quye^`n co' ddu*o*.c lua^.t su* bie^.n ho^., pha?i co' tra't cu?a to`a; Lua^.t su* va` lua^.t su* ddoa`n hoa`n toa`n ddo^.c la^.p ddo^'i vo*'i Nha` Nu*o*'c va` dda?ng pha'i, chi? chi.u tra'ch nhie^.m vo*'i tha^n chu? va` ddu*'ng tre^n quye^`n lo*.i cu?a tha^n chu? mi`nh ma` bie^.n ho^.; Quye^`n lie^n he^. dde^'n ca'c nghi can; va` quye^`n kho^ng bi. nhu*~ng ca'ch ddo^'i xu*? hoa(.c hi`nh pha.t kha'c thu*o*`ng va` ta`n a'c, nhu* tra ta^'n, dda'nh dda^.p, ha`nh ha. nhu.c hi`nh.

        Ca'c quye^`n Bi`nh DDa(?ng:

        Quye^`n ddu*o*.c bi`nh dda(?ng tru*o*'c lua^.t pha'p, ddu*o*.c lua^.t pha'p ba?o ve^. va` phu.c vu. nhu* nhau, kho^ng bi. ky` thi. ve^` chu?ng to^.c, ma`u da, gio*'i ti'nh, tuo^?i ta'c, ngo^n ngu*~, to^n gia'o, chi'nh kie^'n, nguo^`n go^'c da^n to^.c hay xa~ ho^.i, ta`i sa?n, hay ca'c dda(.c ti'nh kha'c. Ngoa.i le^. la` ca'c lua^.t le^., chu*o*ng tri`nh, bie^.n pha'p cu?a chi'nh phu? nha(`m giu'p ddo*? ca'c tha`nh pha^`n ye^'u ke'm trong xa~ ho^.i vi` ly' do chu?ng to^.c, ngo^n ngu*~, to^n gia'o, gio*'i ti'nh, tuo^?i ta'c, ta`n ta^.t the^? cha^'t hay tinh tha^`n v.v. Quye^`n cu?a ca'c nho'm sa('c to^.c thie^?u so^' ddu*o*.c ddo^'i xu*? bi`nh dda(?ng tru*o*'c pha'p lua^.t nhu* mo.i ngu*o*`i kha'c va` ddu*o*.c tu*. do theo va(n ho'a mi`nh, su*? du.ng ngo^n ngu*~ mi`nh, gia?ng va` ha`nh dda.o theo to^n gia'o mi`nh.

        C- CA'C CHI? HU*O*'NG CO' TI'NH CHIE^'N LU*O*.C CU?A MO^ HI`NH DA^N CHU? VIE^.T NAM

        Ngoa`i vie^.c tranh dda^'u cho ca'c quye^`n ca(n ba?n pho^? qua't ddu*o*.c thu*.c thi ddu'ng nghia~ ta.i Vie^.t Nam, tie^'n dde^'n mo^.t ne^`n da^n chu? thu*.c hu*~u ma` ca'c nguye^n ly' to^'i thu*o*.ng dda~ ddu*o*.c dde^` ca^.p o*? A, co^.ng vo*'i khung su*o*`n co* ba?n ve^` ma(.t ha`nh xu*? va` the^? hie^.n da^n chu?,vo*'i ba nguye^n ta('c chu? ye^'u: (1) Chu? quye^`n thuo^.c ve^` toa`n da^n - tu*'c pha?i co' ba^`u cu*? tu*. do, (2) Mo.i khuynh hu*o*'ng pha?i co' quye^`n tham du*. trong vie^.c qua?n tri. dda^'t nu*o*'c - tu*'c kho^ng cha^'p nha^.n toa`n tri., ma` pha?i co' da^n chu? dda dda?ng va` pha?i co' ca'c quye^`n tu*. do ca(n ba?n dde^? ha`nh xu*? da^n chu?, nhu* dda~ dde^` ca^.p no*i Tie^'t I va` Tie^'t IV cu?a ba?n Toa`n Va(n va` no*i DDie^`u 4 Tuye^n Ngo^n cu?a Hie^'n Chu*o*ng 2000, (3) Ca'c quye^`n pha?i ca^n ba(`ng nhau va` kie^?m soa't la^~n nhau, tu*'c Ha`nh Pha'p, La^.p Pha'p va` Tu* Pha'p pha?i ddo^.c la^.p; ne^`n da^n chu? tu*o*ng lai cu?a Vie^.t Nam vo*'i vie^~n kie^'n HU`NG CU*O*`NG - TU*. QUYE^'T cho Da^n To^.c, pha?i the^? hie^.n ca'c nguye^n ta('c chi? hu*o*'ng sau:

        - Xa^y du*.ng ne^`n kinh te^' thi. tru*o*`ng ddu'ng nghia~ co' su*. thu'c dda^?y, ho^~ tro*. va` ta'c ddo^.ng, ddie^`u kie^?m cu?a nha` nu*o*'c, vo*'i mu*'c ddo^. ta^n tie^'n ho'a va` kha? na(ng ca.nh tranh cao, nha(`m thi'ch u*'ng vo*'i ne^`n kinh te^' toa`n ca^`u ho'a va` tho*`i dda.i tho^ng tin cu?a the^' gio*'i.

        - Ho^.i nha^.p ca? ba ye^'u to^' Tu*. Do, Da^n Chu? va` Pha't Trie^?n vo*'i nhau. Ta^.a^`p the^? na`o la~nh tra'ch nhie^.m phu.c vu. Da^n To^.c pha?i quan nie^.m va^'n dde^` Pha't Trie^?n mo^.t ca'ch chi'nh xa'c:

        Pha't Trie^?n kho^ng the^? chi? ha.n che^' va`o ke^' hoa.ch ta(ng gia sa?n xua^'t va` ky~ nghe^. ho'a.

        Pha't trie^?n la` ta(ng gia va` cu?ng co^' su*. TU*. DO cu?a con ngu*o*`i ve^` mo.i phu*o*ng die^.n.

        Pha't trie^?n la` gia?i pho'ng con ngu*o*`i ba(`ng ca'ch cung ca^'p ddu? phu*o*ng tie^.n ddo^'i vo*'i nhu ca^`u ca(n ba?n cu?a cuo^.c so^'ng (thu*.c pha^?m, qua^`n a'o, nha` cu*?a, xe co^. v.v.) cu`ng ca'c phu*o*ng tie^.n ve^. sinh va` y te^' (ba?o dda?m su*'c kho?e toa`n da^n), nhu*ng pha't trie^?n cu~ng la` tro.ng TU*. DO cu?a Da^n ve^` ddu? mo.i phu*o*ng die^.n.

        Pha't trie^?n cu~ng la` la`m sao cho Da^n To^.c ha~nh die^.n vi` go'p pha^`n ti'ch cu*.c va`o su*. tie^'n bo^. kho^ng ngu*`ng cu?a toa`n the^? nha^n loa.i.

        - DDo^'i vo*'i tru*o*`ng ho*.p Vie^.t Nam, Da^n chu? pha?i vu*`a la` mo^.t ddi.nh che^' vu*`a la` mo^.t ly' tu*o*?ng giu'p ba?o ve^. va` xa^y du*.ng giang so*n. Ke^' hoa.ch kho*?i thu?y pha?i la` du nha^.p ly' tu*o*?ng da^n chu? va`o gia'o du.c ho.c ddu*o*`ng dde^? ca'c ho.c sinh ye^u chuo^.ng ly' tu*o*?ng da^n chu? ngay tu*` khi co`n be'.

        - Da^n Vie^.t pha?i sa(~n sa`ng chie^'n dda^'u cho ca'c tu*. do cu?a mi`nh dde^? ba?o dda?m giu*~ vu*~ng ne^`n da^n chu? ma` mi`nh se~ thie^'t la^.p. Ne^'u ngu*o*`i da^n Vie^.t chu*a sa(~n sa`ng chie^'n dda^'u cho Tu*. Do thi` mo.i che^' ddo^. Da^n Chu? dde^`u chi? co' ti'nh ca'ch gia? ta.o, kho^ng thu*.c cha^'t.

        - Pha?i du*'t khoa't vo*'i y' nghi~ du*.a va`o ngoa.i bang: Cu*o*`ng quo^'c na`o cu~ng co' nhu*~ng quye^`n lo*.i cu?a ho. ma` ho. dda(.t le^n ha`ng dda^`u. Du*.a va`o cu*o*`ng quo^'c na`o dde^? tranh ddoa.t va` cu?ng co^' quye^`n lu*.c phe nho'm, ta^.p ddoa`n, cu~ng dde^`u la` nguo^`n go^'c cu?a no^.i chie^'n, nhu* kinh nghie^.m cuo^.c chie^'n tranh Vie^.t Nam 1945 - 1975 dda~ chu*'ng minh.

        - Ngu*o*`i da^n pha?i co' na(ng lu*.c ddu*'ng le^n kho*?i ddo^.ng "ngo.n trie^`u da^n to^.c" du*o*'i su*. la~nh dda.o cu?a ca'c nha` a'i quo^'c, ta^`ng lo*'p si~ phu va` ca'c nha` hoa.t ddo^.ng ca'ch ma.ng co' vie^~n kie^'n, co' to^? chu*'c, co' tinh tha^`n da^n to^.c va` khoa ho.c, va` kho^ng cam ta^m la`m tay sai ngoa.i bang, dde^? (a) cho^'ng la.i a'p lu*.c cu?a ngoa.i bang trong tru*o*`ng ho*.p ho. muo^'n Da^n To^.c tro*? tha`nh le^. thuo^.c, nho*` su*'c ma.nh to^?O^ng ho*.p cu?a toa`n da^n, (b) giu*~ vu*~ng que^ hu*o*ng kho^ng bi. ngoa.i xa^m hoa(.c no^.i xa^m - kie^?u tay sai chu? thuye^'t hoa(.c ha`nh ddo^.ng cho ngoa.i bang - khie^'n dda^'t nu*o*'c tha`nh le^. thuo^.c. Hu*o*'ng ne^`n kinh te^' va`o con ddu*o*`ng pha't trie^?n dda~ va.ch ra no*i cuo^'i Tie^'t II va` Tie^'t IV/C (ddoa.n ve^` xa^y du*.ng ne^`n kinh te^' thi. tru*o*`ng) dde^? ddu*a ne^`n kinh te^' tie^'n nhanh, ta.o ddu? su*'c ma.nh va^.t cha^'t va` ky~ thua^.t cao nha(`m xa^y du*.ng ne^`n quo^'c pho`ng hu*~u hie^.u.

        - Ca^`n pha?i xa^y du*.ng cho Vie^.t Nam mo^.t the^' ddu*'ng ddo^.c la^.p, tu*. chu?, kho^ng le^. thuo^.c nu*o*'c ngoa`i, va` tra'nh ddu*o*.c chie^'n tranh giu*~a ca'c cu*o*`ng quo^'c du`ng la~nh tho^? Vie^.t Nam la`m tru*o*`ng thi' nghie^.m:

Do Vie^.t Nam na(`m tre^n tru.c giao tho^ng huye^'t ma.ch tu*` Tha'i Bi`nh Du*o*ng qua A^'n DDo^. Du*o*ng, chie^'m giu*~ mo^.t vi. the^' ddi.a du*-chi'nh tri. ddo^.c dda'o tre^n ba`n co*` the^' gio*'i, dda^'t nu*o*'c ta tro*? tha`nh ddo^'i tu*o*.ng cu?a ca'c the^' lu*.c tu*o*ng tranh quo^'c te^' muo^'n chie^'m u*u the^' tre^n ba`n co*` DDo^ng Du*o*ng va` DDo^ng Nam A'.

DDe^? dung ho`a quye^`n lo*.i ca'c cu*o*`ng quo^'c va` dde^? tra'nh tu*o*ng tranh giu*~a ca'c ddo^'i lu*.c quo^'c te^' ta.i Vie^.t Nam, giu'p dda^'t nu*o*'c Vie^.t Nam ye^n o^?n pha't trie^?n, Hie^'n Chu*o*ng 2000 tranh dda^'u cho mo^.t ne^`n tu*. do da^n chu? va` mo^.t the^' ddu*'ng cu?a Vie^.t Nam kho^ng nga~ ha(?n hoa(.c le^. thuo^.c va`o mo^.t cu*o*`ng quo^'c nha^'t ddi.nh na`o.

O*? tho*`i dda.i toa`n ca^`u ho'a hie^.n nay; Hoa Ky`, Nha^.t Ba?n, va` Trung Quo^'c la`o*. ca'c cu*o*`ng lu*.c ddang ti`m dde^'n su*. ca^n ba(`ng thie^'t ye^'u cho ho`a bi`nh va` o^?n ddi.nh ta.i DDo^ng Du*o*ng va` DDo^ng Nam A'. Thie^'t tu*o*?ng mo^.t gia?i pha'p ho*.p ta'c tha^n hu*~u vo*'i mo.i nu*o*'c, dda(.c bie^.t la` ca'c nu*o*'c trong khu vu*.c Hie^.p Ho^.i Ca'c Quo^'c Gia DDo^ng Nam A' (ASEAN) va` ca'c cu*o*`ng quo^'c - kho^ng ke^? la` Hoa Ky`, Co^.ng DDo^`ng Aa.u Cha^u, Nga, Nha^.t, hay Trung Quo^'c, ma` kho^ng nga~ ha(~n va`o mo^.t the^' lu*.c na`o, cu?a DDo^ng Du*o*ng no'i chung va` Vie^.t Nam no'i rie^ng, se~ dda'p u*'ng ddu*o*.c the^' ca^n ba(`ng chie^'n lu*o*.c vu*`a no'i. The^' ddu*'ng na`y co' lo*.i cho ho`a bi`nh va` o^?n ddi.nh khu vu*.c va` thie^'t ye^'u cho su*. sinh to^`n va` pha't trie^?n cu?a Vie^.t Nam va` DDo^ng Du*o*ng.

        Mu.c tie^u chie^'n lu*o*.c cu?a Vie^.t Nam tie^'p theo cuo^.c ca'ch ma.ng cha^'m du*'t che^' ddo^. toa`n tri. la` pha't trie^?n kinh te^' gia to^'c tre^n co* so*? tham gia kinh te^' thi. tru*o*`ng toa`n ca^`u ho'a, xa^y du*.ng, cu?ng co^' Ho`a Bi`nh khu vu*.c va` Hoa` Bi`nh the^' gio*'i, pha't trie^?n da^n chu?. Vie^.t Nam pha?i vu*`a la` mo^i tru*o*`ng ho`a ho*.p giu*~a a?nh hu*o*?ng cu?a mo.i nu*o*'c tre^n the^' gio*'i quan ta^m dde^'n Vie^.t Nam va` DDo^ng Du*o*ng, la.i vu*`a la` no*i tu*o*ng ngo^. DDo^ng Ta^y trong tinh tha^`n pha't trie^?n y' nie^.m "toa`n ca^`u" mo*'i cu?a nha^n loa.i.

 

TIE^'T V

 

CO^NG CUO^.C THU*.C THI HIE^'N CHU*O*NG 2000

 

        - Hie^'n Chu*o*ng 2000 cu?a ca'c phong tra`o da^n chu? Vie^.t Nam la` su*. kie^.n quan tro.ng trong li.ch su*? tranh dda^'u cu?a ca'c lu*.c lu*o*.ng da^n chu? Vie^.t Nam cho^'ng la.i DDa?ng Co^.ng Sa?n Vie^.t Nam, cha^'m du*'t che^' ddo^. "toa`n tri.".

        - DDa.i Ho^.i The^' Gio*'i cu?a ca'c phong tra`o da^n chu? Vie^.t Nam nga`y 25 & 26/11/2000 ta.i Paris, Pha'p Quo^'c, se~ ba`n xe't va` pha^n co^ng cu. the^? ve^` ke^' hoa.ch thu*.c thi Hie^'n Chu*o*ng 2000.

        - Ca'c tha`nh vie^n ky' ke^'t Hie^'n Chu*o*ng 2000 - cho to*'i nga`y DDa.i Ho^.i Paris 26/11/1000 - ddo^`ng y' tha`nh la^.p mo^.t bo^. pha^.n ca'c Pha't Ngo^n Vie^n dda.i die^.n Hie^'n Chu*o*ng 2000 - go^`m nhu*~ng ngu*o*`i dda~ ti'ch cu*.c tha?o hoa.ch hoa(.c tham va^'n va` na('m vu*~ng no^.i dung Hie^'n Chu*o*ng, go^`m co':

§        Hoa Ky`: Gia'o Su* NGUYE^~N CAO HA'CH (to^?ng qua't), Gia'o Su* LE^ DDI`NH CAI (chuye^n mo^n)

§        Canada va` U'c: Tie^'n Si~ NGUYE^~N BA' LONG (to^?ng qua't), Lua^.t su* LA^M CHA^'N THO. (chuye^n mo^n)

§        Ta^y A^u: Gia'o Su* VU~ QUO^'C THU'C (to^?ng qua't), Tie^'n Si~ LE^ DDI`NH THO^NG (chuye^n mo^n),

§        DDo^ng A^u, Nga va` Quo^'c No^.i: Nha` Tranh DDa^'u PHA.M HOA`NG (to^?ng qua't), Chie^'n Si~ Da^n Chu? DU*O*NG VA(N THU*O*?NG (chuye^n mo^n)

        DDa.i die^.n cu?a Bo^. Pha^.n Pha't Ngo^n Vie^n la` Tie^'n Si~ NGUYE^~N BA' LONG, se~ cu`ng vo*'i mo^.t co* ca^'u thu*o*`ng tru*.c va` Ban Co^' Va^'n ddu*o*.c tha`nh la^.p ta.i DDa.i Ho^.i Paris, tra'ch nhie^.m gia?i quye^'t ca'c va^'n dde^` na^?y sinh tu*` su*. co^ng bo^' va` thu*.c thi Hie^'n Chu*o*ng 2000. Ca'c va^'n dde^` chi tie^'t se~ ba(`ng: (1) ddu*o*`ng lo^'i tham kha?o thi'ch ho*.p, hoa(.c (2) ca'c phie^n ho.p dda(.c bie^.t cu?a nhu*~ng ngu*o*`i dda~ tham gia hoa(.c ky' ke^'t Hie^'n Chu*o*ng 2000 - cho dde^'n chie^`u 26-11-2000 - bo^? tu'c the^m.

        - Su*. tham gia Hie^'n Chu*o*ng 2000 cu?a ca'c ca' nha^n va` to^? chu*'c - Quo^'c No^.i va` Ha?i Ngoa.i - sau nga`y DDa.i Ho^.i Paris, co' ti'nh ca'ch mo*? ngo~ (*).

        - U?y Ban Pho^'i Ho*.p Quo^'c No^.i - Ha?i Ngoa.i va` DIE^~N DDA`N CO^NG DA^N - ddu*o*.c tha`nh la^.p dde^? kho*?i ddo^.ng ca'c phong tra`o tranh dda^'u cho ca'c quye^`n da^n sinh, da^n chu? cu?a ngu*o*`i da^n Vie^.t trong nu*o*'c - ddu*o*.c co^ng bo^' ta.i DDa.i Ho^.i.

        - Tie^?u Ban Tha^?m DDi.nh Hie^'n Chu*o*ng, go^`m ca'c vi. sau, dda~ ddu*o*.c chuye^?n tri`nh va` tho^ng qua du*. tha?o Hie^'n Chu*o*ng tru*o*'c khi chuye^?n ngu*~ va` ddu*a ra DDa.i Ho^.i The^' Gio*'i cu?a ca'c phong tra`o da^n chu? Vie^.t Nam: Gia'o Su* NGUYE^~N CAO HA'CH, Gia'o Su* VU~ QUO^'C THU'C, HO`A THU*O*.NG THI'CH TA^M CHA^U, HO`A THU*O*.NG THI'CH GIA'C LU*O*.NG, Cu*.u Thu*o*.ng Nghi. Si~ LE^ TA^'N BU*?U, Hie^`n Ta`i NGUYE^~N THANH LIE^M, BS NGUYE^~N DDI`NH LY', HO.C GIA? NGUYE^~N DDA(NG TRU'C, Tie^'n Si~ NGUYE^~N HO.C TA^.P, GS NGUYE^~N CAO THANH (Chu? Ti.ch HDDDDH, GHPGVNTTG), Nha` Tranh DDa^'u PHA.M HOA`NG (UBDDH Ngu*o*`i Vie^.t DDo^ng A^u), Ngu*o*`i Da^n Chu? xua^'t tha^n tu*` ha`ng ngu~ Co^.ng Sa?n: O^ng DU*O*NG VA(N THU*O*?NG (nguye^n thu* ky' cho Tra^`n Xua^n Ba'ch, Uy? Vie^n Bo^. Chi'nh Tri., Bi' Thu* Trung U*o*ng DDa?ng), O^ng PHA.M TRO.NG CANG (Nguye^n Tro*. Ly' cho To^?ng Cu.c Tru*o*?ng To^?ng Cu.c DDia. Cha^'t Tra^`n DDu*'c Lu*o*ng, nay la` Chu? Ti.ch Nu*o*'c), Tie^'n Si~ VNTRI, Tie^'n Si~ NGUYE^~N VA(N TRA^`N, GS PHA.M CAO DU*O*NG, Nha` Va(n DOA~N QUO^'C SY~o*`, Tie^'n Si~ LE^ THIE^.N NGO. (Co^.ng DDo^`ng Ngu*o*`i Vie^.t Tie^?u Bang Washington, Hoa Ky`), Nha` Va(n CHU TA^'N (CDDNVQGHN), Gia'o Su* PHAN NGO^ (VNQDDD), Chie^'n Hu*~u DDOA`N THA'I (DDV), Chie^'n Hu*~u VO~ DDA.I TO^N (LMQPVN), Cu*.u Tu*o*'ng LY' TO`NG BA' (tu*o*'ng la~nh QLVNCH), Chie^'n Hu*~u LU.C PHU*O*NG NINH (LLQNVNHN & NHO'M THIE^.N CHI'), Chie^'n Hu*~u DDA(.NG VA(N TIE^N (Bo^. Pha^.n TT Co* DDo^.ng/To^?ng Tho^'ng Phu? -VNCH), O^ng PHA.M VA(N U'T (cu*.u Chu? Ti.ch Ha. Vie^.n VNCH).

        - Ba?y Nho'm Ho.c Gia? dda~ phu. tra'ch to^?ng ho*.p va` ddu'c ke^'t ba?y pha^`n du*. tha?o Hie^'n Chu*o*ng 2000 ddu*o*.c ddu*'ng dda^`u bo*?i: Nho'm I: Gia'o Su* Le^ DDi`nh Cai, Nho'm II: Tie^'n Si~ Le^ DDi`nh Tho^ng, Nho'm III: Gia'o Su* Nguye^~n Cao Ha'ch, Nho'm IV: Lua^.t Su* La^m Cha^'n Tho. va` Lua^.t Su* Tra^`n Va(n Thua^.n, Nho'm V: O^ng Le^ Doa~n Kim va` Gia'o Su* Nguye^~n Cao Thanh, Nho'm VI: Tie^'n Si~ Nguye^~n Ba' Long, Nho'm VII: Nha` Tranh DDa^'u Pha.m Hoa`ng va` Tie^'n Si~ Le^ Thie^.n Ngo. (**). Ban Chuye^?n Ngu*~ go^`m: GS Vu~ Quo^'c Thu'c, TS Le^ DDi`nh Tho^ng (tie^'ng Pha'p), GS Nguye^~n Cao Ha'ch, Tie^'n si~ Le^ Thie^.n Ngo., GS Le^ DDi`nh Cai, Tie^'n Si~ Nguye^~n Ba' Long va` Ronald V. Colucci (tie^'ng Anh). Rie^ng O^ng Le^ Doa~n Kim ddu*o*.c mo*`i thu. u?y Nho'm V/A chi? tra'ch nhie^.m dde^'n nga`y Nho'm Oa.ng ddu'c ke^'t xong la` cha^'m du*'t va` O^ng kho^ng co`n tham du*. trong ca'c tie^'n tri`nh sau ddo' cu?a Hie^'n Chu*o*ng.

        Ca'c phong tra`o da^n chu? Vie^.t Nam tham gia Hie^'n Chu*o*ng 2000 cam ke^'t se~ la`m he^'t su*'c mi`nh dde^?o*` kho*?i ddo^.ng phong tra`o tranh dda^'u cho ca'c quye^`n da^n sinh, da^n chu? cu?a ngu*o*`i da^n ta.i quo^'c no^.i nhu* ddu*o*.c ghi ro~ trong Tuye^n Ngo^n va` Hie^'n Chu*o*ng 2000 Toa`n Va(n.

        Paris, nga`y 26 tha'ng 11 na(m 2000

        Thay ma(.t ca'c tha`nh vie^n ky' ke^'t Hie^'n Chu*o*ng 2000

        Bo^. Pha^.n Pha't Ngo^n Vie^n:

        Gia'o Su* NGUYE^~N CAO HA'CH, Gia'o Su* LE^ DDI`NH CAI (Hoa Ky`).

        Tie^'n Si~ NGUYE^~N BA' LONG, Lua^.t su* LA^M CHA^'N THO. (Canada va` UO^c).

        Gia'o su* VU~ QUO^'C THU'C, Tie^'n Si~ LE^ DDI`NH THO^NG (Ta^y Aa.u)

        Nha` Tranh DDa^'u PHA.M HOA`NG, Chie^'n Si~ Da^n Chu? DU*O*NG VA(N THU*O*?NG (DDo^ng Aa.u, Nga & Quo^'c No^.i)

        DDA.I DIE^.N BO^. PHA^.N PHA'T NGO^N VIE^N:

        Tie^'n Si~ NGUYE^~N BA' LONG

 

Cu*o*'c chu':

(1) Stephane Courtois (Ed.): Le Livre Noir du Communisme, nxb Robert Laffont, Paris, 1997

(2) Lua^.t Ba'o Chi' na(m 1999 va` co^ng va(n to^? chu*'c la.i ma.ng lu*o*'i ba'o chi' toa`n quo^'c ky' bo*?i Pho' Thu? Tu*o*'ng Pha.m Gia Khie^m hie^.u lu*.c tu*` 1-7-2000, co^ng bo^' bo*?i Thu*' Tru*o*?ng Va(n Ho'a Tho^ng Tin Phan Kha('c Ha?i nga`y 30-6-2000.

(3) Nghi. ddi.nh ve^` hoa.t ddo^.ng to^n gia'o so^' 26/1999/ND/CP ky' nga`y 19-4-1999.

(*) Va^'n dde^` "trang nha`"o*. dde^? phu.c vu. cho mu.c ddi'ch na`y va` ca'c va^'n dde^` kha'c nu*~a ve^` nha^n su*., ta`i cha'nh co' the^? ddu*o*.c ddu*a ra va` gia?i quye^'t ta.i DDa.i Ho^.i

(**) Ngoa`i ca'c Nho'm Soa.n Tha?o, co`n co' ca'c Ho.c Gia? va` Chuye^n Vie^n Tham Va^'n cho tu*`ng Nho'm, go^`m tha`nh vie^n LMCLLDTVN nhu* o*. GS Vu~ Quo^'c Thu'c, BS Nguye^~n DDi`nh Ly', cu*.u TNS Le^ Ta^'n Bu*?u (Tru*o*?ng La~o PGHH), hoa(.c la` Chuye^n vie^n ddo^.c la^.p be^n ngoa`i nhu* LS Le^ Chi' Tha?o, nha` nghie^n cu*'u chie^'n lu*o*.c Nguye^~n Cao Quye^`n, cu`ng vo*'i ca'c Ho.c Gia? chuye^n nga`nh no^?i tie^'ng cu?a VN tu*` ca'c DDa.i Ho.c California (Irvine), Rice, Stanford, Harvard v.v